Het grote TOS mysterie, TOS verstript!

Het grote TOS mysterie, TOS verstript!

 

Het grote TOS Mysterie, TOS verstript !

 

Wanneer je mij al langer volgt weet je dat ik altijd op zoek ben naar nieuwe boeken of materialen die je kunt inzetten bij de begeleiding van leerlingen met een taalontwikkelingsstoornis, een TOS.
Toen ik de aankondiging zag van dit boek, kon ik dan ook niet wachten om het te lezen en een review te schrijven.

Het grote TOS mysterie is namelijk geen gewoon leesboek maar een stripverhaal. TOS verstript dus.
Een stripverhaal over TOS en taalwetenschap, dat klinkt interessant natuurlijk.
Het grote TOS mysterie is geschreven voor kinderen met en zonder TOS vanaf ongeveer 10 jaar. Het doel is om meer bekendheid te creëren voor TOS en kinderen te enthousiasmeren voor taalwetenschap.

Het stripverhaal is geschreven en getekend door Wouter Goudswaard en gebaseerd op het promotieonderzoek van Imme Lammertink. Zij onderzocht waarom het leren van taal niet voor ieder kind vanzelfsprekend is. 

 

Het verhaal in het kort

Jeroen geeft een harde trap tegen de voetbal. Die vliegt het kantoor van Professor Roos binnen. Als Jeroen, Amir en Noami de bal willen ophalen, komen ze erachter dat Professor Roos wel een heel bijzonder kantoor heeft …
Samen met Professor Roos, aliens en een robotaap leren Jeroen, Amir en Noami vervolgens alles over de taalontwikkelingsstoornis (TOS) van Jeroen en de manier waarop kinderen taal leren.

 

Waarom een verhaal over taalwetenschap?

Dit boek is bedoeld om TOS bekender te maken in de omgeving van een kind met TOS, zodat men begripvoller kan reageren op de problematiek.
TOS is een nog relatief onbekende ontwikkelingsstoornis, in tegenstelling tot bijvoorbeeld ADHD of dyslexie, maar in elke schoolklas zit gemiddeld een of twee leerlingen met TOS. Het komt dus vaker voor dan je denkt!

Het stripverhaal is geschreven en getekend door Wouter Goudswaard en gebaseerd op het promotieonderzoek van Imme Lammertink. Zij onderzocht waarom het leren van taal niet voor ieder kind vanzelfsprekend is.

Het onderzoek 

In 2018 schreef Imme Lammertink voor  Wetenschap.nu een eerste blog over TOS én over het leren van taal. Twee jaar later, verdedigde zij digitaal haar proefschrift over dit onderwerp.
Zij onderzocht of kinderen met TOS meer moeite hebben met het leren van taal omdat zij minder gevoelig zouden zijn voor regelmatigheden in hun taalaanbod (statistisch leren).
Daarnaast hoopte zij meer te weten te komen over taalverwerving.
In haar studies onderzocht ze of het ‘ontdekken van patronen’ (statistisch leren) samenhangt met taalvaardigheid.
In de resultaten vond Imme dat de kinderen met TOS patronen herkenden in de visuele niet-talige taken, maar dat ze meer moeite hadden met het herkennen van patronen in de talige taal dan de kinderen zonder TOS.
Het ontdekken van patronen in taal lijkt dus moeilijk voor kinderen met TOS.
Dit kan volgens Imme Lammertink bijdragen aan de moeite die zij hebben met het leren van taal.
Tegelijkertijd herkennen ze patronen wel in een niet-talig, visueel taakje.
Dit geeft uiteraard weer nieuwe onderzoeksvragen, want hoe kun je hierin tegemoet komen binnen het onderwijs?  Imme is dan ook nog lang niet klaar met haar zoektocht naar alles rondom taalontwikkeling en TOS.

Bekijk hier de visuele samenvatting van het onderzoek.

 

Over de auteur

Op de website wetenschap.nu zijn meerdere artikelen van Imme Lammertink te vinden, Het volgende is in haar bio te lezen.

Imme Lammertink is is gepromoveerd aan de Universiteit van Amsterdam op haar onderzoek naar kinderen met een taalontwikkelingsstoornis. De relatieve eenvoud en snelheid waarmee de meeste kinderen hun moedertaal leren fascineert haar, maar tegelijkertijd weet ze dat dit niet voor alle kinderen vanzelfsprekend is. In haar blogs vraagt ze aandacht voor kinderen met een taalontwikkelingsstoornis (TOS) en behandelt ze verschillende facetten van de eerste taalverwerving.

Bron:  www.wetenschap.nu

    Mijn mening

    Het verhaal van dit boek is gebaseerd op het onderzoek, de resultaten worden in stripvorm besproken.
    Dit maakt het toegankelijk, maar de onderliggende boodschap blijft op zich nog best ingewikkeld.In het stripverhaal wordt alles rondom de patroonherkenning zo goed mogelijk uitgelegd, maar het blijft natuurlijk een lastige materie. 
    In de beschrijving staat dat dit boek geschikt is vanaf 10 jaar. Zelf vraag ik mij af hoe leerlingen met een TOS op die leeftijd dit zullen ervaren. 

     

     

    Tip voor in de begeleiding

    Wanneer je dit boek uitgebreid bespreekt, bijvoorbeeld tijdens een begeleidingstraject, is dit boek zeker bruikbaar voor leerlingen die meer willen weten over wat nu precies lastig is wanneer je een TOS hebt.
    Door dit verhaal te lezen krijgen ze op een aansprekende en visuele manier inzicht in hoe patronen in  taal werken. Het verhaal laat ook zien dat het herkennen van visuele patronen juist een kwaliteit is van leerlingen met een TOS.

    Wanneer je dit boek gaat gebruiken, raad ik wel aan om een periode met coaching ten aanzien van TOS, eigen kwaliteiten en eigen hulpvragen hier aan vooraf te laten gaan.
    Eerder schreef ik al reviews over het boek: “Kaat en het taalmonster” en de map “Spraaktaalkids”.  Beiden zijn hiervoor zeer goed bruikbaar.

    Uitvoering: Hardcover
    Formaat:17 x 24
    Omvang:  24  pagina’s
    ISBN  9789083183756
    Druk: 1e
    Auteur:  Imme Lammertink
    Illustraties: Wouter Goudswaard

    Zou jij dit boek willen inzetten?

    Van uitgeverij Levendig mag ik dit boek onder mijn lezers verloten. 
    Laat een reactie hieronder achter en maak kans op een gratis exemplaar.

    Selectief Mutisme, een muur van stilte!

    Selectief Mutisme, een muur van stilte!

    Selectief mutisme, een muur van stilte

     

    Wat is selectief Mutisme precies en hoe pak je het aan wanneer er een extreem verlegen leerling of een leerling die niet praat jouw groep binnenwandelt?

    Met het boek: ‘selectief mutisme, breek de stilte’ heeft Eustache Sollman een prachtig naslagwerk geleverd wat niet voor niets inmiddels aan zijn derde druk bezig is.
    Eustache legt je precies uit wat selectief mutisme precies inhoudt, wat het betekent voor de persoon en , niet onbelangrijk, welke stappen je kunt nemen als begeleider of leerkracht.

     

    Een review over: Breek de stilte

    Dit keer gaat deze review over dit prachtige en belangrijke boek van Eustache Sollman.

    Selectief mutisme of gewoon verlegen?

    In dit boek beschrijft Eustache Sollman op een toegankelijke manier wat selectief mutisme inhoudt. Ook laat hij zien hoe selectief mutisme en extreme verlegenheid met elkaar te vergelijken zijn . Kinderen met selectief mutisme praten thuis wel, maar in andere sociale situaties, zoals op school, niet of zeer weinig. Angst is de belangrijkste oorzaak; in situaties waarin ze niet hoeven te praten, treden ze soms gewoon op de voorgrond.

    Het boek bevat veel praktijkvoorbeelden en concrete handreikingen voor leraren in het primair en voortgezet onderwijs. Voor zowel kinderen met selectief mutisme als voor extreem verlegen kinderen geldt, dat hun mond letterlijk ‘op slot’ lijkt te zitten. Met dit boek krijgen leraren de juiste sleutel.

    Over de schrijver

    Eustache Sollman werkt als ambulant begeleider bij de Stichting Speciaal Onderwijs Twente en Oost Gelderland (SOTOG) en ben gespecialiseerd in selectief mutisme.

    Ik begeleid leerlingen volgens het protocol ‘Praten op school een kwestie van doen’ en geef ondersteuning aan leerkrachten en schoolteams. 

    Er is een website met meer informatie over selectief mutisme en de schrijver. Hier vind je ook nieuws over webinars of lezingen die hij verzorgt.

    En dan de vraag die ik zelf vaak krijg?

     

    Is selectief mutisme ook een vorm van een taalontwikkelingsstoornis?

    Onderzoek toont….

    Selectief mutisme is een angststoornis en dit is belangrijk om te weten als leraar.
    Het is geen taalspraakstoornis. Deze kinderen kúnnen heel goed praten, maar doen dit alleen in situaties waarin ze zich veilig en vertrouwd voelen. In andere situaties slaat de angst toe en blokkeren ze, letterlijk zit dan hun mond op slot. Ze willen wel, maar het lukt echt niet. Ze zijn vaak de hele dag op hun hoede en lijken het aan te voelen wanneer er om hen heen druk wordt uitgeoefend om te praten. Ook al is deze goedbedoeld, op het moment dat het kind druk ervaart zal het zeker niet gaan praten maar waarschijnlijk nog meer volharden in het zwijgen. Hoewel het voor het kind het lastigst is, is het ook moeizaam voor de omgeving niet eenvoudig ermee om te gaan.

    Waarom je dit boek moet lezen!

    je leest in het boek wat er allemaal komt kijken bij selectief mutisme.  Wat kun je als leraar doen? Welke behandeling past het best bij deze kinderen? Gaat het over?
    Met dit boek legt de schrijver in duidelijke bewoordingen en met mooie voorbeelden uit wat selectief mutisme precies inhoudt.
    Vooral de duidelijke stappenplannen voor de leerkracht of begeleider zijn inspirerend en kunnen direct worden toegepast.

    Breek de stilte
    Doelgroep:po/vo
    Uitvoering: paperback
    Formaat:17 x 24
    Omvang:152 pagina’s
    ISBN9789492525345
    Druk:3e
    Auteur(s): Eustache Sollman

    Heb jij ervaring met selectief mutisme?

     

    Heb jij misschien meer tips weten of ervaringen uit de praktijk?

    Laat het hieronder in een reactie weten.

     

    Dyslexie en meertaligheid

    Dyslexie en meertaligheid

    Dyslexie en meertaligheid

    Signalering van dyslexie bij meertaligheid met een
    migratieachtergrond

     

    Dit keer een samenvatting van een artikel.

    In dit blog geef ik een korte samenvatting van de handreiking voor het onderwijs  over signalering bij dyslexie en meertaligheid.
    Een mustread voor iedereen die werkt met meertalige kinderen en kinderen met een extra taalbehoefte.

    Bron

    Deze handreiking is officieel uitgegeven door het Nederlands Kwaliteitsinstituut Dyslexie (NKD) en het Rudolf Berlin Center. (Expertisecentrum voor leerproblemen)
    De complete handreiking met extra informatie en details van de onderzoeken kun je hier gratis downloaden.

    Wat is dyslexie?

    Dyslexie is een specifieke leerstoornis waarbij er hardnekkige problemen zijn in het leren lezen en spellen (APA, 2014). De meest typerende kenmerken bij dyslexie zijn problemen met het vlot lezen van losse woorden en spellingproblemen.
    Kinderen met dyslexie hebben namelijk moeite met het koppelen van klanken aan letters en omgekeerd. Hierdoor is het voor hen lastig klanken en letters om te zetten in een geschreven woord (Braams, 2019).

    Om vlot te kunnen lezen en spellen moeten deze letter-klankkoppelingen en klankletterkoppelingen snel en onbewust worden gemaakt.
    Bij kinderen met dyslexie verloopt dit proces moeizaam waardoor zij niet accuraat en/of traag (hardop) lezen en meer spellingfouten maken. Het lezen en spellen zal blijvend inspanning en aandacht vragen.

    Kinderen die moeite hebben met lezen en/of spellen, krijgen op school extra ondersteuning. Als een leerling ondanks intensieve begeleiding, waarbij een specifieke op de leerling afgestemde interventie wordt uitgevoerd, onvoldoende vooruitgang boekt, kan het kind worden doorverwezen naar de specialistische dyslexiezorg (Dyslexie Centraal, 2019).
    Ongeveer 5% van de kinderen tussen 7 en 11 jaar oud heeft dyslexie (CBS, 2016). Opvallend is dat de diagnose dyslexie fors minder wordt gesteld bij meertalige leerlingen met een migratieachtergrond in vergelijking met leerlingen zonder migratieachtergrond (CBS, 2016; Inspectie van Onderwijs, 2019).
    De vraag is hoe dit komt en wat hier aan gedaan kan worden. Toegang tot en ontvangen van passende zorg is immers ook bij deze groep van belang voor de ontwikkeling van het kind!

    Door handvatten te bieden aan leerkrachten over dyslexie en meertaligheid die gericht zijn op de omgang met lees- en spellingproblemen bij kinderen met een migratieachtergrond, kan er eerder en gerichter hulp worden aangeboden.

    TOS en dyslexie

    Zowel de kinderen met een taalstoornis, als de kinderen met een genetisch risico voor dyslexie hebben moeite met fonologische verwerking en het fonologisch werkgeheugen.
    Het Masterplan Dyslexie geeft aan dat er een in de literatuur gesproken wordt van een percentage van 40% tot 50% van kinderen met TOS en dyslexie. Ook bij TOS kom je dyslexie en meertaligheid dus tegen.
    Er is dan spraken van co-morbiditeit. Hierover meer in een ander artikel op deze site. 

    De belangrijkste factor is de doorverwijzing vanuit de school

    Verwijzing naar specialistische dyslexiezorg Problemen op het gebied van technisch lezen van woorden zijn typerend voor dyslexie.  Hoe ziet dat bij dyslexie en meertaligheid?
    Als een leerling met een migratieachtergrond uitvalt op vlot woordlezen en na gerichte ondersteuning (volgens richtlijnen op ondersteuningsniveau 2 en 3) nog steeds tot de zwakste 10% behoort, is de kans groot dat hij of zij niet achterloopt vanwege meertaligheid. Bij meertalige leerlingen verwacht je immers geen problemen met technisch lezen op woordniveau (Geva, et al., 2019). Het lijkt op dat moment logischer om te denken aan een hardnekkig leesprobleem. Na een periode van gerichte ondersteuning zonder of met beperkte vooruitgang, dienen scholen door te verwijzen naar de specialistische dyslexiezorg (Dyslexie Centraal, 2019). Belangrijk is om ook bij leerlingen met een migratieachtergrond de beschikbare richtlijnen te volgen.

    Verwijzing naar specialistische dyslexiezorg Problemen op het gebied van technisch lezen van woorden zijn typerend voor dyslexie. Als een leerling met een migratieachtergrond uitvalt op vlot woordlezen en na gerichte ondersteuning (volgens richtlijnen op ondersteuningsniveau 2 en 3) nog steeds tot de zwakste 10% behoort, is de kans groot dat hij of zij niet achterloopt vanwege meertaligheid. Bij meertalige leerlingen verwacht je immers geen problemen met technisch lezen op woordniveau (Geva, et al., 2019). Het lijkt op dat moment logischer om te denken aan een hardnekkig leesprobleem.
    Na een periode van gerichte ondersteuning zonder of met beperkte vooruitgang, dienen scholen door te verwijzen naar de specialistische dyslexiezorg (Dyslexie Centraal, 2019). Belangrijk is om ook bij leerlingen met een migratieachtergrond de beschikbare richtlijnen te volgen.

    Meertalige kinderen ervaren geen problemen in klankverwerking, woordherkenning en technisch lezen.
    Kinderen met dyslexie juist wel.

     

    Handvatten om te signaleren

    Signaleren bij de DMT

    Bij het volgen van de leesontwikkeling bij meertalige kinderen kan het nuttig zijn om niet alleen naar de totaalscore te kijken, maar ook naar de score op de losse DMT-kaarten. Wanneer de totaalscore laag is, maar kaart 1 goed gelezen wordt, zou een beperkte taalbeheersing van het Nederlands namelijk een rol kunnen spelen. Bij twijfel kan dan een pseudowoordleestest, zoals de Klepel, worden ingezet. Kinderen met dyslexie hebben moeite met het lezen van niet-bestaande woorden (Braams, 2019). Als een meertalig kind hier moeite mee heeft, is dit een aanwijzing voor dyslexie.

    Signaleren bij spelling

    Bij meertalige kinderen met een migratieachtergrond blijkt het opschrijven van uitgesproken woorden (spelling) lastiger dan het oplezen van geschreven woorden (technisch lezen) (Verhoeven, 2000). Hoewel spellingproblemen bij een meertalig kind een gevolg kunnen zijn van een taalachterstand, dienen scholen alert te zijn, zeker wanneer spellingproblemen in combinatie met leesproblemen voorkomen. Spellingproblemen in combinatie met hardnekkige leesproblemen kunnen een aanwijzing zijn voor dyslexie. Na gerichte ondersteuning zonder voldoende vooruitgang, dienen scholen het kind door te verwijzen naar de specialistische dyslexiezorg.

    Signaleren bij begrijpend lezen

    Bij dyslexie wordt naast het technisch lezen, indirect ook het begrijpend lezen beïnvloed. Maar waar bij meertalige kinderen met een migratieachtergrond moeilijkheden met begrijpend lezen het meest in het oog springend zijn, staan bij kinderen met dyslexie problemen met technisch lezen op de voorgrond. Wat betreft dyslexie moet school daarom alert zijn wanneer bij meertalige kinderen problemen met begrijpend lezen optreden in combinatie met problemen met het technisch lezen (en eventueel spellingproblemen). Dit kan een aanwijzing zijn voor dyslexie.

    Samengevat:

    Wees als leerkracht alert op dyslexie als er sprake is van technisch leesproblemen bij meertalige kinderen met een migratieachtergrond. Wees dus altijd alert op combinatiemogelijkheid van dyslexie en meertaligheid!

     

    1. Bij stagnatie in het technisch lezen (al dan niet in combinatie met spellingproblemen bij meertalige kinderen met een migratieachtergrond dient gerichte ondersteuning te worden geboden volgens de algemene richtlijnen. Handreiking: http://bit.ly/handreikingdyslexie
    2. Wanneer na extra ondersteuning onvoldoende vooruitgang zichtbaar is, kan er mogelijk sprake zijn van dyslexie.
    3. Wanneer de woordenschat in de taal van school (het Nederlands) onvoldoende is, dient er specifieker naar de scores op de DMT-leeskaarten te worden gekeken. Is de score van DMT-leeskaart 1 bij herhaling laag? Dan dient door te worden verwezen naar de specialistische dyslexiezorg.
    4. Bij twijfel of er mogelijk sprake is van dyslexie kan de Klepel (leesvloeiendheid van pseudowoorden) worden ingezet. Bij een lage score op deze test dient door verwezen te worden naar de specialistische dyslexiezorg.
    5. Het Masterplan Dyslexie geeft aan dat er een in de literatuur gesproken wordt van een percentage van 40% tot 50% van kinderen met TOS en dyslexie. Er is dan spraken van co-morbiditeit.

    Meer van dit soort samenvattingen lezen?

    Laat het mij weten in een reactie hieronder.

    10 digitale tips voor Kerstmis

    10 digitale tips voor Kerstmis


    In navolging van mijn pagina over Sinterklaas kon dit natuurlijk niet achterwege blijven.
    Bij deze dus mijn digitale tips voor Kerstmis op een rijtje.
    10 tools die handig en vooral makkelijk zijn om in te zetten tijdens deze laatste drukke weken aan het einde van het jaar, zonder steeds weer alles af te moeten zoeken op het internet. Lees dus zeker even door tot het eind.

    1. Op de Yurls sites van diverse leerkrachten uit heel Nederland vind je heel veel links en filmpjes en liedjes over dit vrolijke thema. Handig om te gebruiken op je digibord of voor leerlingen om thuis of in de ICT hoek te bekijken. Zelf heb ik aparte Yurls pagina met links naar allerlei internetadressen, naar liedjes met en zonder gebaren en naar filmpjes en digitale prentenboeken. Volop keuze dus op www.yufmarita.yurls.net

    Op mijn Yurls site vind je ook 3 pagina’s vol met filmpjes, liedjes en liedjes met gebaren over dit sfeervolle thema. Handig om te gebruiken op je digibord of voor leerlingen om thuis of in de ICT hoek te bekijken. Volop keuze dus op www.yufmarita.yurls.net

    2. Na de Yurls-sites nu de volgende digitale tips voor Kerstmis. Speel bijvoorbeeld een Kahootquiz op de iPad . Succes verzekerd. Heb je geen iPad? Speel hem af op je digibord en laat de kinderen met een knijpkaart en een knijper het juist antwoord aangeven. Download hier de knijpkaart

    Zo maak je er een interactieve en leuke bezigheid van, en heb je geen ipads nodig.

    Klik hier om naar mijn kerstquiz te gaan !

    Via deze link ga je naar mijn kerstkahootquiz voor groep 3-6.

     

    3. Ken je de tool Omnidu? Met deze webbased tool maak je heel eenvoudig spellen met inhoud die jij zelf bepaalt.  Op de site van Omnidu.nl vind je in de openbare bibliotheek al heel veel kant en klare voorbeelden die je meteen kunt gebruiken. Ga naar de openbare bibliotheek en geef in het zoekvenster je zoekwoord aan.

    4. Maak een digitaal verhaal met de app Stopmotion. Ken je die filmpjes van Pingu waarin je een figuurtje met kleine schokjes ziet bewegen? Dat doet Stopmotion. Je maakt een filmpje van heel veel stilstaande fotobeelden, die door app tot een filmpje worden gekoppeld. Laat deze keer eens het kerstverhaal naspelen, of een spannend avontuur van de kerstman. Een mooie achtergrond maak je bijvoorbeeld met een gekleurd karton of een geverfde doos. De attributen haal je uit de legodoos of een playmobilverzameling. De app stopmotion is trouwens gratis.

    5. Nog een topper voor de lijst met digitale tips voor Kerstmis. Oefen de woordenschat met woordkaarten voor de Beebot. Vergeet de lidwoorden niet mee te oefenen natuurlijk.

    Op het internet vind je heel veel juffen en meesters die kaarten gratis beschikbaar maken. Of maak ze zelf met de superhandige tool Canva for Educaton. Kies voor ontwerp maken en kies vervolgens voor aangepast formaat. Maak nu de woordkaarten aan die jij zelf kiest voor jouw groep.
    Ook leuk; laat een kasteel bouwen voor de Beebot in de bouwhoek, hier komt veel passen en meten met mooie rekenwoorden aan te pas.

    6. Maak net de tool Book Creator samen met de leerlingen een boek over het thema Kerstmis of oveer de hele maand december zoals : Van sint naar kerst. Heb je iets oudere kinderen, dan kun je ze ook zelfstandig aan de slag zetten met deze super eenvoudige tool. Je kunt leerlingen ook een eigen digitaal portfolio laten maken over deze feestmaand of een ander thema. 

     

    7. Gebruik de verteltafel om een digitaal verhaal te maken. Laat aan de hand van een filmpje of prentenboek een verhaal naspelen of laat de kinderen zelf een verhaal bedenkene en hiervan foto’s nemen die je bundelt tot een verhaal in bijvoorbeeld de app Book creator.

    8. Maak met de app Do Ink en de Greenscreenbox een Kerstverhaal naar aanleiding van een prentenboek, een filmpje of gewoon naar eigen creativiteit.. Meer lezen over de greenscreenbox? klik dan hier 

    9. Wil je aan de slag met apps en kerst, maak dan eens een bewegende kerstkaart. Met de app Chatterpix kun je ook heel simpel geluid toevoegen. Maak dus dit jaar een zelf uitgesproken kerstwens. Lees er hier meer over.

    10 Speel samen op het digibord de leuke spellen van Tinytap of laat leerlingenvia een iPad de spellen zelfstandig spelen. Meester Sander heeft een aantal leuke spellen voor het thema Kertmis gemaakt, maar wanneer je de zoekfunctie gebruikt vind je er nog meer. Klik hier voor een leuk spel over woordenschat en woordklappen.

    Bonustip met QRcodes

    Ales bonustip in de digitale tips voor Kerstmis een gratis QR-code album.  Tijdens de kerstweken op school, maar ook tijdens de vakantieweken thuis, is het natuurlijk heerlijk wanneer de kinderen met druilerig weer lekker hun fantasie kwijt kunnen in een creatieve opdracht. Met een muziekje op de achtergrond zelfstandig aan de slag met QR codes dus. Achter iedere QRcode zit een demonstratiefilmpje waarmee de leerlingen de opdracht keer op keer kunnen bekijken, kunnen terugspoelen en waarmee ze dus alles zelf in de hand hebben.  Download het ebook met QR codes voor kerst en winter hier gratis deze maand.

    Meer tips?

    Heb jij nog aanvullingen? Ik hoor het graag!

    Stuur mij een reactie en wie weet voeg ik jouw tip hier toe.

    Gastblog Anja Droog over TOS in de klas

    Gastblog Anja Droog over TOS in de klas

    Zo geef je aandacht aan een taalontwikkelingsstoornis (TOS) in de klas

    Volgens diverse wetenschappelijke onderzoeken heeft 5 tot 7% van alle schoolgaande kinderen een taalontwikkelingsstoornis (TOS). Het komt vaker voor bij jongens dan bij meisjes. Kinderen met TOS ervaren problemen op het gebied van het taalbegrip, de taalproductie of een combinatie van beiden. Bij TOS staat het taalprobleem centraal en kan deze taalstoornis niet verklaard worden door andere problemen of onvoldoende taalaanbod. Ook in de onderwijswereld is TOS een relatief onbekend probleem, doordat er relatief weinig onderzoek naar gedaan is en er geen bekende mensen met een TOS zijn die als voorbeeld kunnen dienen.

    Belang van klassikale aandacht

    Tussen een medeleerling en een kind met TOS kan regelmatig een conflict of misverstand ontstaan. Zij zijn vaak lastig te begrijpen of begrijpen anderen minder goed. Voor medeleerlingen kan dit een lastige situatie zijn. Daarom is het goed om in de klas aandacht te besteden aan het onderwerp TOS, zodat er wederzijds begrip kan ontstaan. Op welke manieren kun je dat doen?

    Leerlingen met TOS aan het woord

    Met name voor een leerling met TOS, vooral als ze het zelf nog niet kunnen uitleggen, is het prettig als anderen vertellen wat TOS is en wat het betekent om TOS te hebben. In deze minidocu van Stichting VierTaal vertellen leerlingen Serife, Justyn, Jimmy en Layla hun eigen TOS verhaal.

    Op de pagina Wat is TOS vind je meer informatiefilmpjes, animaties en minidocu’s over TOS.

    Quiz over een TOS

    Duik als onderwijsprofessional in de wereld van TOS door bijvoorbeeld de volgende websites te bezoeken https://www.tosinbeeld.nl/ en https://auris.nl/vertel-over-tos/.
    Stel vragen op en stel een quiz samen voor jouw klas. Op deze manier leren leerlingen op een spelenderwijs meer over TOS.

    Uitleg via een poster

    Als je dieper wilt ingaan op TOS en wat de oorzaken zijn, kun je gebruik maken van de praatplaat van Auris. Op de voorzijde staat een tekening en op de achterzijde staat een korte uitleg.

    Mindmappen

    Voor leerlingen met TOS is mindmapping een ideale methode om de lesstof, een samenvatting of een andere taalactiviteit beter in zich op te nemen. Je kunt deze visualiseringstechniek ook gebruiken om TOS in beeld te brengen. Na een korte uitleg, laat je alle leerlingen een mindmap over TOS maken. Doe het ouderwets met pen en papier of gebruik een online mindmapping tool.

    Lees hier de favoriete mindmaptools van digitaalspeciaal.

     

    Wil je een leerling met TOS helpen

    Bespreek je zorg eerst met je IB-er en de ouders van de leerling.
    De IB-er kan contact opnemen met het AanMeldPunt van de Cluster 2 instelling (Auris of Kentalis bv) in de regio en of de Ambulante Dienstverlening.
    School, ouders en Auris brengen samen de ondersteuningsbehoeften van het kind en de school in kaart. De mate van ernst van de stoornis wordt bepaald door logopedische en psychologische testen. De Ambulant Dienstverlener (soms samen met een Auris ondersteuner) komt het kind en de school in de praktijk ondersteunen.
    Als er sprake is van intensieve ondersteuning, dan wordt de leerling naar een Cluster 2 school verwezen.
    Voor meer informatie kun je de website van Simea bekijken.

    Dit artikel verscheen eerder ook in Prima Onderwijs, juni 2021

    Anja Droog

    Anja Droog

    Ambulant begeleider cluster 2

    Sinds 5 jaar werk ik bij de Ambulante Dienst van Auris locatie Haarlem, regio Noordwest. Hiervoor heb ik 10 jaar op de Professor van Gilse school in Haarlem gewerkt. Dat was een geweldige tijd, ik heb daar veel geleerd, maar na 30 jaar voor de klas in het speciaal onderwijs, raakte de koek een beetje op. Wat ben ik blij dat ik voor de kinderen, hun ouders, de OnderwijsAssistenten, LeerLingBegeleiders, IBérs en leerkrachten in het regulier onderwijs iets kan betekenen of bijdragen in mijn huidige functie . Hierin schuilt ook mijn motivatie om af en toe iets bij te dragen aan de blogs van Marita.
    Veel leesplezier gewenst.

    TOS en de missie van Hayat

    TOS en de missie van Hayat

    TOS en de missie van Hayat

    In gesprek met

    Hayat Boulahfa

    TOS en de missie van Hayat!

     Hayat is moeder van 3 kinderen waarvan een zoon met een TOS. 

    Hayat heeft een missie!

    #TOSopdekaart krijgen bij zoveel mogelijk mensen. 

     

    Seizoen 2, aflevering 3

    Seizoen 2, Aflevering 3

    Af en toe komt er iets onlogisch uit zijn mond. Dat hoort bij TOS.

    Mijn naam is Hayat , ik ben 39 jaar en ik ben moeder van drie kinderen. Adam van 8 jaar, Dawud van 6 jaar en Hidaya van 9 maanden. Alhamdoelilah ik voel me gezegend.

    Ik ben 12 jaar getrouwd met Mohammed. Ik ben geboren in het Noorden van Marokko en kwam op 14 februari 1985 op bijna 4 jarige leeftijd naar Nederland. 
    Ik heb sinds we getrouwd zijn altijd fulltime gewerkt. Pas nadat Adam bijna 2 jaar was en ik zwanger was van Dawud, zei ik volmondig JA tegen het moederschap.

    Ik heb ongeveer 2 jaar geleden mijn Insta pagina aangemaakt.  Ik heb jullie namelijk wat te vertellen.
    Mijn intentie is om zo dicht mogelijk bij mezelf te blijven. En het te zeggen hoe het is en het niet mooier te maken dan het is. 

    k heb 2 jongens, ze hebben allebei wat van ons, maar zijn totaal verschillend van karakter. Dat vind ik zo bijzonder en mooi om te zien.

    ADAM
    Is heel sociaal, hij kletst de oren van je hoofd. Hij speelt heel graag games.
    Adam heeft TOS.

     Hij is ongeremd, bij alles wat hij doet. Hij is vlot, helpt me altijd met opruimen en klusjes doen. Adam zit op het regulier onderwijs met hulp van een ambulante begeleider.

    DAWUD
    Is precies tegenovergestelde van zijn broer. Hij is heel doordacht, rustig en speelt graag met Lego, waar hij zich helemaal in kan verliezen.  Hij heeft een sterke eigen wil. En onrecht raakt hem heel erg. Dawud zit op het speciaal basisonderwijs.

    HIDAYA

    Onze kleine pop, ons suikerspinnetje, zo zoet, ons geschenk van Allah. Zo hebben we haar ook genoemd.
    Zij is in maart 2020 geboren. Precies met de eerste lockdown. Ik weet nog dat ik hoogzwanger les gaf aan de jongens. En dat er niemand op kraamvisite mocht komen. 

    Hayat Boulahfa

    Moeder en Blogger, @leven_met_tos


    Uit de blogs van Hayat

    Voordat Adam de diagnose kreeg van TOS. Had ik er nog nooit van gehoord. Wat is dat eigenlijk TOS? Dat is de reden dat ik erover ben gaan schrijven. Ik wil mensen hiervan bewust maken, zodat ze het leren herkennen. En ik wil dat ouders steun bij elkaar vinden.

    Heel simpel gezegd, betekent het dat taal in de hersenen minder goed wordt verwerkt. Een kind met TOS heeft b.v grote moeite met praten of het begrijpen van taal.

    Adam heeft  geen moeite met praten. Hij kan praten en is goed verstaanbaar. Af en toe komt er wel iets onlogisch uit zijn mond. Dat hoort bij TOS. Adam heeft meer moeite met het begrijpen van taal. Dus wanneer ik iets uitleg of iets aan hem vraag, dan begrijpt hij mij vaak niet. Dat kan Adam nu aangeven, dat was voorheen niet het geval.

    Bij elk kind uit het zich op een andere manier. Sommige kinderen zijn teruggetrokken en willen niet opvallen. Adam wil nog wel eens de clown uithangen omdat hij wil verbergen dat hij iets niet begrijpt. Of hij raakt er boos en gefrustreerd van. En regelmatig ontstaat er miscommunicatie of een conflict hierdoor.

    Thuis, waar het veilig en vertrouwd was, kwam alles eruit.

    Toen Adam in groep 1 zat, kwam hij vaak boos en verdrietig thuis. Ik snapte het niet. Want volgens de juf ging het goed. Hij had het naar zijn zin en zij herkende de boosheid- en het verdriet niet. Wel was hij soms het clowntje. Maar niet vervelend. Achteraf gezien hield hij zich groot op school. Om alles maar te kunnen bijhouden. En thuis, waar het veilig en vertrouwd was, kwam alles eruit. Het was op een gegeven moment iedere dag raak. Dat was ook de reden dat wij van school veranderd zijn. Wij dachten, de school past gewoon niet bij hem. Halverwege groep 2, ging hij naar een andere school. Daar leek het goed te gaan. Maar dat was gewoon de nieuwigheid van een nieuwe school.

    Op dit moment zit Adam in groep 5. Het is een klas met bijna 30 leerlingen. Veel te groot als je het mij vraagt. Teveel prikkels. Er heerst een soort van hiërarchie. Adam wil er graag ‘bij’ horen en durft zichzelf niet te zijn. Daardoor gedraagt hij zich ‘stoer’ met het bijbehorend, minder leuke, gedrag.

    Naast dat hij TOS heeft is het natuurlijk ook gewoon een jongen die zijn fases doorloopt. Zoals papa en mama uitdagen en grenzen opzoeken. Maar icm TOS vind ik het soms best pittig.
    Adam is qua emoties snel extreem, óf heel blij óf heel boos/verdrietig. Alles wat er tussen zit kent Adam niet of weet hij niet te uiten. Daardoor reageert hij intens.
    Zijn blijdschap is aandoenlijk en aanstekelijk. En zijn verdriet is hartverscheurend. Met zijn boosheid raakt hij mij heel erg. Maar ik weet dat hij het niet meent. Hij komt ook meteen sorry zeggen zodra hij gekalmeerd is.

    In haar blogs op haar Instagrampasgina vertelt ze nog meer over haar belevenissen met haar drie kinderen en het leven met TOS.

     

    Het Jargonwoord voor deze podcast

    Een zwak auditief geheugen

    Adam heeft een zwak auditief geheugen. Dit begrip moest ik echt even een paar keer doorlezen, voordat ik het echt goed snapte. Het komt voor als symptoom bij kinderen met auditieve verwerkingsproblemen.

    Zwak auditief geheugen is simpelweg moeite hebben met lange (gesproken) opdrachten. Als ik in één zin, drie opdrachten geef. Dan doet Adam alleen het eerste. Terwijl hij alle drie de opdrachten afzonderlijk wél kan.

    Auditieve waarneming is het verwerken van geluidsprikkels in de hersenen. Het waarnemen van verschillen tussen geluiden, woorden en/of spraakklanken.

    Hoe uit zich dat in ons dagelijks leven? Adam ‘hoort’ mij vaak niet wanneer ik hem roep. Ondanks dat er niks met zijn gehoor is. Als ik wil dat hij reageert, dan loop ik naar hem toe, raak ik hem aan en kijk in zijn ogen. Wat ook regelmatig gebeurd is misverstaan. Dus hij verstaat bv blootje ipv broodje😂. En hij is snel afgeleid en onrustig.

    Beluister hieronder het hele gesprek met Hayat Boulahfa

    Aflevering 13, seizoen 2, 45  minuten

    Populaire afleveringen

    Geen Resultaten Gevonden

    De pagina die u zocht kon niet gevonden worden. Probeer uw zoekopdracht te verfijnen of gebruik de bovenstaande navigatie om deze post te vinden.

    Elke maand een nieuwe aflevering luisteren?
    Abonneer je hier direct via soundcloud!

    Of ga in de Spotify app naar de drie  puntjes en klik op abonneer.

     

    Wil je zelf een keer te gast zijn?

    Stuur mij een mail via info@digitaalspeciaal.nl 

    Abonneer je op mijn nieuwsbrief, voor al het laatste nieuws!

    Wil jij creatief aan de slag met taal en digitale tools?

    Bekijk dan al mijntrainingen in de Digitaalspeciaal Online Academy!

    Volg vanuit je eigen huiskamer op jouw eigen tempo en tijdstip mijn online trainingen en masterclasses.

    Via deze mailinglijst ontvang je meteen een kortingscode waarmee je kortingen kunt krijgen tot 50%!
    Ook ontvang je als eerste het laatste nieuws over de Digitaalspeciaal Online Academy.

    Bedankt! Je bent succesvol ingeschreven. Ik beloof je dat ik je niet ga spammen, wil je echter toch uitschrijven dan kan dat natuurlijk altijd onderaan elke mail. Bij Gmail en Hotmail komen mijn mails vaak in SPAM terecht. Wil geen enkele mail missen? Voeg mijn mailadres dan toe aan jouw lijst met vertrouwde contacten of bij Gmail aan de mailbox Primair. Groet, Marita

    Pin It on Pinterest