Winter in je klas.
Het thema winter
Het thema winter is altijd een beetje lastig, qua plannen maar ook qua inhoud.
Het leukste is het natuurlijk wanneer er buiten ook een dik pak sneeuw ligt. Maar winter is meer dan sneeuw op de grond. Een thema moet spelend verkend kunnen worden, de activiteiten in de hoeken moeten aansluiten op de doelen van het thema.
Hoe maak je dit thema speelbaar?
Je kunt vanuit een winters thema natuurlijk diverse onderdelen uitdiepen die wel herkenbaar zijn ondanks een gebrek aan ijspegels aan de ramen.
Thema: vogels en dieren in de winter
Wat eten vogels eigenlijk allemaal? In de winter is het kouder en zijn er minder bessen, vruchten, zaden en insecten te vinden. Daarom kan het nodig zijn om 
de vogels bij te voeren. Ga eens in een vogelopvangcentrum kijken met je groep. Maak vogelvoederplankjes of vetbollen.
Ga in de hoeken aan de slag met een winkel waarin dierenvoer gekocht kan worden, of maak een opvangcentrum voor zieke dieren.
Op mijn Yurlspagina winter vind je veel filmpjes, liedjes en andere lestips rondom dit thema. Veel links ook op het pinterestboard winter naar mooie uitgewerkte projecten van bijvoorbeeld www.kleuteridee.nl.http://www.kleuteridee.nl/winter/
Prentenboekentips voor dit thema
Op basisonderwijs.online vind je mooie digitale boeken rondom dit thema. Kijk dus vooral eens rond op deze vernieuwde site. (Voorheen het schoolbordportaal)
Op mijn Yurls-site winter in de klas vind je ook directe links naar bekende digitale prentenboeken.
Thema : Noord en zuidpool
Hoe ziet onze aardbol eruit, neem een globe mee in de klas en wijs ons land aan en de polen. Wat is het verschil tussen deze polen, wat voor dieren leven er en leven daar ook mensen? Hoe leven die daar?
Bouw een iglo met suikerklontjes, maak van de huishoek een winterse plek met een iglo (tentje) een slee en een poolhond, een wak, een vishengel en een kampvuurtje om de vis te roosteren. Laat in de bouwhoek een iglo bouwen met witte schoenendozen of kopieerpapier dozen.
Meer lestips en filmpjes vind je op mijn Yurlspagina noord en zuidpool en mijn pinterestbord. Veel tips ook van jufjanneke.nl en Kleuteridee.nl
Kijk daar eens voor een compleet uitgewerkt lesplan.
Thema : tijd en seizoenen
Het winterseizoen is er weer en dat zie je wanneer je naar buiten kijkt. Niet altijd met een dik pak sneeuw maar wel aan de bomen en planten. De seizoenen wisselen zich af. Laat de kinderen bewust worden van het cyclisch effect van de seizoenen. Wanneer je in de ochtend op school komt kun je soms de maan nog zien. Het is in de avond sneller donker. Ga met licht en donker spelen en ontdekken.
Maak van de hoeken een huiskamer met een warme kachel, een paar schaatsen of een slee, laat hier een verhaal naspelen naar aanleiding van een prentenboek.
Of bouw een ijsbaan, met een schaatsenverhuur, een kraam voor de verkoop van tickets en warme chocomel, enz.
Nippertje en de Tijd
Je kunt natuurlijk ook aan de slag met tijd en klokken. De kleuteruniversiteit heeft hier een prachtig project voor naar aanleiding van het boek Nippertje. Een van mijn persoonlijke favorieten. Kijk op mijn Yurlspagina Tijd en seizoenen voor meer tips en links over dit thema. Kijk ook vooral op mijn pinterestbord over tijd en klokken.
Met dit thema starten wij zelf in onze klas na de kerstvakantie. De eerste dag plan ik altijd een nieuwjaarsreceptie met de kinderen, de eerste twee weken daarna starten we dan rustig het jaar op met veel aandacht voor tijd, tijd meten, seizoenen bespreken, het dagritme (ochtend-middag-avond) maar ook het weekritme. Allemaal weer even in een rustig ritme komen dus. vooral voor onze leerlingen in het SO is dit vaak weer een feest van herkenning. Zeker na de decembermaand en de vakantie waarin iedereenweer prikkels genoeg heeft gehad.
TIP:
Voor de iPad en het digibord zijn er ook genoeg links te vinden over tijd en klokken. Hierover meer op deze pagina.
Het weer:
Of er nu sneeuw ligt of niet, over het weer is altijd wat te vertellen en vooral te onderzoeken. Wat is regen, hoe kan water in ijs veranderen, ga eens aan de slag met water in je zandbak, of op het plein.
Veel lestips en ideeën vind je op mijn Yurlspagina: Het weer en op mijn Pinterestbord over het weer.
Aan de slag met techniek of onderzoekend en ontwerpend leren?
Zet dan de watertafel in de huishoek en maak een onderzoekscentrum, laat de kinderen hier onderzoeken wat er bijvoorbeeld allemaal gebruikt kan worden om regen tegen te houden. Wat is water doorlaatbaar en wat niet?
Ga samen met jouw kinderen brainstromen wat ze kunnen doen in het onderzoekscentrum, wat wil je weten over het weer?
Hiervoor is het wel handig om extra handen in de klas te hebben, mocht er toch iets fout gaan.
Hoe valt de regen op een paraplu en er vanaf?
Hoeveel water past er in de emmer?
Hoe kun je een plastic zak laten vliegen?
Ga in de zandtafel ook eens experimenteren met water en op het plein spelen met een plastic zak in de wind!
Met welk thema ga jij deze winter aan de slag?
Bedenk bij ieder thema hoe kinderen hiermee aan de slag kunnen in de hoeken.
Wij zijn het thema begonnen met een telefoontje van bang mannetje naar de klas. Hij was op zoek naar de toverboom. De kinderen konden niet vertellen waar die stond maar wel dat bang mannetje misschien zou kunnen bellen. Want onze eigen toverboom in de klas (die we een dag ervoor al hadden gemaakt en benoemd zonder het boek te vermelden) was dan wel van papier maar die had immers ook een telefoon. Kinderlogica, heerlijk!
De dag erna kregen we een brief met een pakje. Hierin zat het prentenboek waarin wij het grote avontuur konden lezen in het Wilde woeste woud. Wat is het toch een geweldig boek, de kinderen zaten ademloos te luisteren naar het grote avontuur en alle spannende figuren die het bange mannetje tegenkwam. Ik heb de tekst hier en daar wel aangepast. Voor kinderen met Taalontwikkelingsstoornissen (TOS) zijn woorden als toverkol te lastig om zomaar toe te voegen. Ik vul dan aan met een aantal synoniemen zoals toverheks en heks. Ook het principe van het dapper worden had wat nadere uitleg nodig voor mijn leerlingen. De gedachten van de toverboom moesten verduidelijkt worden door de toevoeging: “Maar dan heb je alle enge dingen dus gezien en je was niet bang? Dan ben je toch al dapper?” Ook het taartje op het eind, voor het spook onder zijn bed, was lastig. Ik heb dit veranderd in een taartje voor de poes, want die was tenslotte ook heel dapper meegegaan naar het wilde woeste woud.
In het project wordt het inrichten en werken met een bakkerswinkel uitgelicht. Maar omdat ik het thema hiervoor al een boekenwinkel had in de klas, hebben we nu voor een heksenhuisje gekozen.
Op de verteltafel is een bosomgeving gemaakt voor de kinderen die wat rustiger spel kiezen, met bosdiertjes en twee kaboutertjes. Hiermee wil ik een demonstratiespel uitvoeren na de herfstvakantie.
